Jean Piaget: Το στάδιο των συγκεκριμένων λογικών πράξεων

Προς το τέλος της παιδικής ηλικίας, τα περισσότερα άτομα εισέρχονται στο τρίτο στάδιο της γνωστικής ανάπτυξης του Piaget, αυτό των συγκεκριμένων λογικών νοητικών πράξεων. Οι τυπικές λογικές αφαιρετικές ενέργειες, το τελευταίο στάδιο της γνωστικής ανάπτυξης, ξεκινά στην πρώιμη εφηβεία.

Συγκεκριμένες λογικές νοητικές πράξεις

Το τρίτο σημαντικό στάδιο της γνωστικής ανάπτυξης του Piaget αφορά γενικά τις ηλικίες 7 έως 11 ετών. Πολλοί ειδικοί πιστεύουν ότι τα παιδιά φτάνουν σε αυτό το στάδιο μόλις αποκτήσουν την ικανότητα της διατήρησης. Έτσι, ένα κύριο χαρακτηριστικό αυτού του σταδίου είναι η ενισχυμένη ικανότητα αποκέντρωσης της προσοχής από μια μεταβλητή στην διαδικασία επίλυσης ενός προβλήματος. Η ικανότητα αποκέντρωσης της προσοχής μπορεί να έχει σημαντικές επιπτώσεις στην κινητική ανάπτυξη. Επίσης σε αυτό το στάδιο ανάπτυξης, τα παιδιά και οι νέοι έφηβοι αποκτούν σταδιακά την ικανότητα να τροποποιούν νοητικά, να οργανώνουν ή ακόμα και να αντιστρέφουν τις διαδικασίες σκέψης τους. Ο Piaget ονόμασε αυτό το στάδιο «συγκεκριμένων λογικών νοητικών πράξεων» επειδή το παιδί αντιμετωπίζει έναν σημαντικό περιορισμό. Αν και αυτό το στάδιο είναι μια σημαντική πρόοδος σε σχέση με το προηγούμενο, το παιδί εξακολουθεί να περιορίζεται στο να αναλογιστεί αντικείμενα, γεγονότα ή καταστάσεις που είναι πραγματικά ή βασίζονται στην εμπειρία. Αυτό, φυσικά, εμποδίζει τις προσπάθειες να εξεταστούν διανοητικά υποθετικές ή αφηρημένες καταστάσεις. Από τη θετική πλευρά, το παιδί που έχει επιτύχει αυτό το επίπεδο γνωστικής ικανότητας είναι πλέον ικανό να αναπαραστήσει διανοητικά αντικείμενα ή μια σειρά από ενέργειες ή γεγονότα. Αυτή η νοητική ικανότητα έχει προφανείς επιπτώσεις στην κινητική ανάπτυξη. Για παράδειγμα, το παιδί μπορεί να διευκολύνει πολλές κινητικές δραστηριότητες διατυπώνοντας στρατηγικές ή προσδοκίες σχετικά με την πιθανή πρόθεση ενός αντίπαλου παίκτη ή ομάδας. Με το να μπορεί να συλλογιστεί πιθανά γεγονότα ή ενέργειες, το παιδί μπορεί να προβλέψει και να έχει την ευκαιρία να αντιμετωπίσει με επιτυχία τις τακτικές του αντιπάλου. Ο Piaget θεώρησε την σειριοθέτηση ένα άλλο κοινό χαρακτηριστικό σε αυτό το επίπεδο. Η σειριοθέτηση είναι μια ικανότητα διάταξης ενός συνόλου μεταβλητών με βάση ένα συγκεκριμένο χαρακτηριστικό. Όπως έχει τονιστεί, υπάρχει μια σταθερή, αμοιβαία και επωφελής σχέση μεταξύ της γνωστικής και της κινητικής ανάπτυξης. Ο Piaget αναφέρθηκε έμμεσα σε αυτό το φαινόμενο σε όλη τη θεωρία του, το οποίο ισχύει και σε αυτό το στάδιο. Σε αυτό το στάδιο, ο Piaget τόνισε ότι η μάθηση μπορεί να διευκολυνθεί όταν το παιδί ενεργεί. Δηλαδή, η σειριοθέτηση μπορεί να διδαχθεί καλύτερα βάζοντας τα παιδιά να χειρίζονται αντικείμενα διαφορετικού μήκους και πλάτους σε σειρά. Ο Piaget συνέστησε ότι ένας από τους καλύτερους τρόπους διδασκαλίας εννοιών όπως ο χώρος ή η απόσταση είναι να ζητάς από το παιδί να κινηθεί μέσα στον χώρο ή την απόσταση που εξετάζεται. Στο μυαλό του Piaget, η κίνηση με τη μορφή δράσης παίζει σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη της γνωστικής ικανότητας. Πηγή: «Human Motor Development”-A Lifespan approach (Greg Payne, Larry Isaacs) Σεμινάρια Πρόσφατα Άρθρα